Promotor
dr inż. arch. Marta Anna Urbańska, prof. PK
Recenzent
dr inż. arch. Marceli Łasocha
Tytuł pracy
„Cechownia Odzyskana”: Rekultywacja i adaptacja architektoniczna budynku cechowni i terenu po dawnej hucie Uthemann w Katowicach.
Jednostka dyplomująca
A-01
Opis idei projektu
Idea projektu zakłada przywrócenie równowagi środowiskowej i społecznej na zdegradowanym, skażonym terenie dawnej Huty Uthemann w Katowicach–Szopienicach poprzez świadomą adaptację architektury poprzemysłowej oraz kształtowanie nowych przestrzeni publicznych. Projekt traktuje to miejsce jako długofalowy proces regeneracji obejmujący glebę, krajobraz, architekturę oraz lokalną społeczność.
Centralnym elementem koncepcji jest adaptacja budynku cechowni do funkcji jadłodajni, sali teatralnej oraz eco labu – centrum edukacji środowiskowej. Istotnym założeniem jest zachowanie historycznej substancji obiektu oraz uzupełnienie jej nowymi elementami, które podnoszą jakość estetyczno-użytkową, pozostając w dialogu z zabytkową tkanką.
Program funkcjonalny skierowany jest przede wszystkim do dzieci i mieszkańców Szopienic, symbolicznie oddając im teren, który w przeszłości – na skutek skażenia ołowiem – stał się przestrzenią zagrożenia. Układ przestrzenny nawiązuje do historycznej struktury dawnej huty, wykorzystując obrysy nieistniejących obiektów jako ramy dla nowych funkcji środowiskowych i rekreacyjnych. W ich miejscu pojawiają się tężnie, ogrody miejskie, place zabaw, roślinność fitoremediacyjna, strefy piknikowe oraz trasa kolejki widokowej prowadząca przez krajobraz pamięci i przemiany.
Nowy budynek biblioteki stanowi współczesny dialog z cechownią, nawiązując do niej skalą i geometrią, jednocześnie nie konkurując z główną dominantą zespołu. Zastosowanie betonu w parterze podkreśla historyczny kontekst miejsca i tradycję żelbetowej architektury przemysłowej. Projekt zakłada, że architektura może stać się narzędziem leczenia przestrzeni oraz impulsem do budowania nowej, pozytywnej tożsamości Szopienic – miejsca odzyskanego, dostępnego i skierowanego ku przyszłym pokoleniom.
