Promotor
dr inż. arch. Manezha Dost
Recenzent
prof. dr hab. inż. arch. Wacław Celadyn
Tytuł pracy
Echo podziemi – Przestrzeń pamięci i doświadczenia w dawnej kopalni „Szombierki”
Jednostka dyplomująca
Katedra Architektury Miejsc Pracy, Sportu i Usług, A-2
Opis idei projektu
Szyb wyciągowy „Krystyna” na terenie dawnej Kopalni Węgla Kamiennego „Szombierki” pozostaje dziś znakiem nieobecnej funkcji i przerwanego procesu. Projekt podejmuje refleksję nad tym, w jaki sposób architektura może interpretować pamięć miejsca i nadawać mu nowe znaczenie. Istniejąca struktura szybu staje się punktem odniesienia dla współczesnej interwencji, reinterpretującej lokalny kontekst w duchu krytycznego regionalizmu.
Szyb oraz nowa wieża spacerowa tworzą układ dwóch autonomicznych struktur pozostających w relacji dialogu. Każda z nich funkcjonuje niezależnie, zachowując własny charakter, jednak w określonych momentach łączą się, tworząc wspólne doświadczenie przestrzenne. Relacja ta oparta jest na zbliżeniu i rozdzieleniu, umożliwiając zarówno momenty dialogu i ekspresji, jak i indywidualne doświadczenie wyciszenia.
Podstawowym narzędziem kształtowania projektu jest sekwencja ruchu. Przemieszczanie się przez kolejne poziomy szybu prowadzi użytkownika od zamknięcia ku światłu i otwarciu, symbolizując proces przemiany miejsca. Rewitalizacja rozumiana jest jako relacja – proces koncentracji, spotkania i ponownej autonomii, w którym architektura tworzy warunki do refleksji, uspokojenia i świadomego doświadczenia pamięci.
